Kalanemi (tiếng Phạn: कालनेमि, "Kālanemi"), có nghĩa là "Vành bánh xe của Thời Gian" hay "Kẻ di chuyển như vòng tròn của Kala — thần thời gian và cái chết", là một trong những Asura mang trong mình tính chất vừa lặp lại vừa tiến hóa qua các kỷ nguyên, biểu tượng sống động nhất cho nguyên lý nghiệp lực xoay vần trong thần thoại Hindu. Ngài là cậu ruột của Ravana trong kiếp này, đồng thời là đại tướng quân có tầm ảnh hưởng chiến lược lớn trong vương quốc Lanka. Điều khiến Kalanemi khác biệt với phần lớn các Asura không phải là sức mạnh chiến trận mà là khả năng biến hình và đặc biệt là mưu kế sử dụng hình thức tôn giáo như vũ khí — một hình thức tàn ác tinh vi hơn bất kỳ thanh kiếm hay chùy nào.
Trong tiến trình câu chuyện Ramayana, Kalanemi xuất hiện vào thời điểm bi kịch nhất của quân đoàn Vanara: Lakshmana bị mũi tên Shakti của Indrajit đánh trọng thương và chỉ có dược liệu Sanjeevani trên dãy Himalaya xa xôi mới có thể cứu được. Ravana đã cử Kalanemi đến đón đường Hanuman — người được cử đi tìm dược liệu — với nhiệm vụ tiêu diệt hoặc ít nhất là đánh lạc hướng ngài để dược liệu không bao giờ đến nơi kịp thời. Và phương thức Kalanemi chọn lựa phản ánh trọn vẹn bản chất của ngài: ngài đã cải trang thành một tu sĩ già, tọa thiền trong rừng, toát ra vẻ bình an và trí tuệ của một bậc đạo sư thực thụ. Khi Hanuman gặp "tu sĩ già" và hỏi đường, Kalanemi đã cố tình chỉ sai hướng về phía một hồ nước có thuồng luồng độc — nơi Hanuman gần như bị nuốt chửng nếu không thoát ra kịp.
Sự bại lộ của Kalanemi đến từ một nguồn bất ngờ: một tiên nữ bị nguyền rủa đang chịu đựng sự trừng phạt tại hồ nước đó đã cảnh báo Hanuman về bản chất thực sự của "tu sĩ" mà ngài vừa gặp. Hanuman quay trở lại, nhận ra sự lừa dối trong mắt Kalanemi dù vỏ bọc của ngài hoàn hảo đến mức nào, và đã kết liễu Kalanemi bằng chính bàn tay trần của mình — không cần đến vũ khí khi đối diện với kẻ đã lộ diện qua ánh mắt. Nhưng đây không phải là kết thúc của Kalanemi — linh hồn ngài tái sinh thành Kamsa, bạo chúa Mathura, để đối đầu với Krishna trong một kỷ nguyên mới, tiếp tục vòng xoay của nghiệp lực cho đến khi chính thần linh xuất hiện để chấm dứt nó.
Di sản của Kalanemi — và đặc biệt là sự tái sinh của ngài thành Kamsa — là một trong những luận điểm thuyết phục nhất về giáo lý luân hồi trong văn học Purana. Ngài không tiến hóa hay học được bài học giữa hai kiếp; tham vọng, sự lừa dối và thù hận thiên kiến nguyên vẹn qua từng vòng xoay của bánh xe thời gian. Câu chuyện của ngài nhắc nhở rằng nghiệp lực không phải là hình phạt từ bên ngoài mà là cấu trúc tự sinh sôi từ bên trong: những mẫu hành vi chưa được chuyển hóa sẽ tiếp tục tái hiện qua những hoàn cảnh mới cho đến khi gặp được lực lượng đủ mạnh — không phải để trừng phạt mà để giải phóng — có thể phá vỡ vòng lặp
