Bạch Xà (白蛇) là nhân vật trung tâm trong truyền thuyết dân gian nổi tiếng “Bạch Xà truyện” (白蛇传), một trong Tứ đại dân gian truyền thuyết Trung Hoa. Câu chuyện kể về Bạch Xà – một xà tinh tu luyện nghìn năm hóa thành thiếu nữ tên Bạch Tố Trinh, đem lòng yêu và kết hôn với Hứa Tiên. Mối tình này bị pháp sư Pháp Hải ngăn cản, cho rằng yêu – người không thể chung đường, và cuối cùng Bạch Xà bị trấn áp dưới tháp Lôi Phong.
Truyền thuyết Bạch Xà đã được chuyển thể thành nhiều hình thức nghệ thuật như Kinh kịch, tiểu thuyết, điện ảnh và truyền hình, nổi bật là các phiên bản phim “Bạch Xà truyện” qua nhiều thời kỳ.
Bạch Xà là hình tượng yêu tinh đặc biệt vì nàng không đại diện cho tà ác thuần túy. Trái lại, nàng giàu tình cảm, biết yêu thương, dám hy sinh và sẵn sàng chống lại lễ giáo để bảo vệ hạnh phúc của mình.
Khác với nhiều xà tinh trong thần thoại thường mang ý nghĩa hiểm độc, Bạch Xà được khắc họa như một sinh linh có trái tim nhân hậu, vượt qua ranh giới giữa yêu và người. Nàng vừa mang yếu tố huyền ảo (tu luyện nghìn năm, pháp lực cao cường), vừa rất “nhân gian” trong tình yêu và khát vọng gia đình.
Bạch Xà vì thế trở thành một trong những hình tượng yêu tinh nổi tiếng và giàu chiều sâu nhất trong văn hóa Trung Hoa – không chỉ là câu chuyện ma mị, mà là bi kịch tình yêu giữa tự nhiên và nhân thế, giữa cảm xúc cá nhân và trật tự xã hội.
